spacer.png, 0 kB
Home arrow Nieuws arrow Geen bezinning, gewoon aan de slag
Geen bezinning, gewoon aan de slag Afdrukken E-mail
dinsdag 02 oktober 2007
Gemeentestichting is iets waar álle kerken aan kunnen werken, vindt gemeenteopbouwdeskundige Mees te Velde. ,,Ga niet eerst eindeloos bezinnen, of alles van tevoren vastleggen. Gewoon aan de slag gaan, en daarvan leren.''

Missionair. Het is een modewoord dat in kerken steeds vaker lijkt te vallen. ,,Zo vaak zelfs, dat mensen het zat worden'', zegt prof.dr. Mees te Velde. ,,We hebben het er zo vaak over: dat we een stad op een berg moeten zijn, en een licht op de kandelaar. Dat herhalen we eindeloos, maar we brengen het amper in praktijk.''

Hij vindt dat bijna gevaarlijk worden. ,,Als je steeds maar iets roept, terwijl je er geen gestalte aan geeft, krijgen je woorden al snel iets wettisch. Dan wordt de oproep om missionair te zijn een zweep die je telkens over de gemeente legt.''

Te Velde is hoogleraar kerkgeschiedenis, kerkrecht en gemeenteopbouw aan de vrijgemaakt-gereformeerde Theologische Universiteit in Kampen. Vandaag vindt daar de jaarlijkse Schooldag plaats, waarop de universiteit zich presenteert aan de achterban. Te Velde houdt er een minicollege over 'Gemeente-stichting overal!'.

Gemeentestichting is de laatste jaren populair geworden. Een klein groepje enthousiaste gemeenteleden begint dan, vaak onder leiding van een predikant of evangelist, een nieuwe gemeente, met als primair doel buitenkerkelijken te bereiken.

Te Velde is enthousiast over deze ontwikkeling, maar vindt het jammer dat gemeentestichting in de praktijk al snel een apart circuit wordt, dat zich ver van de bestaande kerken afspeelt, en zich bovendien beperkt tot grote steden.

,,De kerk moet in veel meer plaatsen de deuren open zetten, om de buitenwereld te bereiken'', zegt hij, tijdens een gesprek op de vooravond van de Schooldag. Daar lopen vrijwel alle traditionele kerken volgens hem tegen een probleem aan. ,,De ongelovigen om ons heen maken nog steeds maar weinig indruk op ons. We zijn op onszelf gericht, op onze eigen gemeenschap.''

Daarvoor houdt hij bepaalde lijnen in de gereformeerde kerktraditie verantwoordelijk. ,,We hebben in de gereformeerde kerken - niet alleen de vrijgemaakte - een onhelder concept over de verhouding tussen ambtsdragers en gemeente, als het gaat om evangelisatie. In de praktijk gaan ambtsdragers daarin niet voorop. Zij werden lange tijd beschouwd als de 'instructeurs', die de 'frontsoldaten' - de gemeenteleden - zouden moeten opleiden voor het evangelisatiewerk.''

Te Velde vindt dit een onjuiste visie. ,,Er zijn juist leiders nodig die zelf voorop durven gaan en de gemeente hierin meenemen.''

Activisme

Tijdens de Schooldag zal de hoogleraar een voorstel uit de doeken doen voor plaatselijke gemeenten om handen en voeten te geven aan hun missionaire roeping, zonder dat zij eerst hun bestaande kerkelijke leven hoeven om te gooien.

Hij begint - bewust - geestelijk. ,,Het begint bij de genade - die God ons geeft om verkondigend bezig te zijn. Dat is geen voorschrift, maar een voorrecht. Die insteek behoedt ons voor activisme. Het gevaar van gemeentestichting is toch dat het al heel snel ónze klus wordt, ons project.''

Ook is gebed voor buitenkerkelijken nodig. ,, Als je bidt, kun je niet meer naar binnen blijven kijken.''

Toch vindt Te Velde dit persoonlijk een van de lastigste dingen, bekent hij. ,,Kunnen die mensen mij echt wat schelen? Je kunt wel zeggen dat je hen wilt bereiken, maar bid je ook voor hen? Je kunt plannen maken, commissies instellen en folders drukken, en er nog steeds met je hart buiten staan. Daarom moet je als christen een wilsbeslissing nemen om je hieraan toe te wijden.''

Want dat is het probleem voor veel gereformeerden: dat zij moeite hebben om relaties aan te knopen met buitenkerkelijken. ,,Je moet het leven met hen willen delen. Wij willen mensen al heel snel zo ver krijgen dat ze instemmen met een bepaalde leer van de Schrift. Maar als dat het enige is waar je op uit bent, en je blijft verder, te midden van al hun problemen, op de stoep van hun leven staan, verwacht dan niet dat je ze met het evangelie bereikt.''

Binnenstebuiten

Te Velde komt met een - in zijn eigen woorden - eenvoudige en makkelijk toepasbare vorm voor plaatselijke gemeenten om te komen tot nieuwe missionaire initiatieven. ,,Verdubbel, verdrie- of zelfs verviervoudig het aantal preekplaatsen. Wij moeten als kerken ons binnenstebuiten keren naar de wijken waarin we wonen.''


Hoe hij dit praktisch voor zich ziet? ,,Ik noem maar een voorbeeld: Waarom houd je niet op zondagochtend als gemeente één gezamenlijke dienst in het grote kerkgebouw, en ga je 's middags met de gemeente uiteen in vier kleine samenkomsten, die op wijkniveau plaatsvinden? Laat daar gerust ook gemeenteleden voorgaan die de gave van het verkondigen hebben. Wat dat betreft zit er enorm veel potentie in de kerken.''

Zulke samenkomsten hoeven geen kopie van de 'gewone' kerkdiensten te zijn, die in alles voldoen aan de eisen daarvoor uit de kerkorde, benadrukt de kerkrechtdeskundige. ,,Voor deze aanpak hoeft de kerkorde niet eens gewijzigd te worden. Hier kun je zo mee beginnen.''

Experimenteren

Sterker nog: hij roept op vooral ook te experimenteren met nieuwe vormen, zonder alles eerst vooraf vast te leggen. ,,Sla de missionaire praktijk niet dood met de kerkorde. Er mag iets zijn van het 'zoeken naar de juiste wegen', zonder dat je direct tegen grenzen aanloopt. Het kerkrecht kan de praktijk ook volgen, het hoeft niet allemaal met rabbinale goedkeuring.''


Zo'n missionaire gemeente zou gedragen moeten worden door Bijbelkringen. ,,En laat die gerust bestaan uit belijdende christenen uit meer kerken, om zo samen je buurt te bereiken.''

Toch is het maar de vraag hoe realistisch een voorstel als dit is. Voor Te Velde is dit echter geen vraag, als hij ziet hoeveel mensen met missionaire verlangens en gaven hij tegenkomt in plaatselijke gemeenten.

,,Het beslissende punt is: er moeten leiders opstaan die zeggen 'dit gaan we doen'. Maar ik geef toe: daar is durf en lef voor nodig.''

Hij wil echter voorkomen dat er nu eerst een heel traject van vergaderingen en bezinning ontstaat. ,,Bezinning zal echt niet helpen. Er is al zo veel bezonnen in de kerk, bezinning is het compenseren van een gebrek aan durf. Laten we er gewoon mee aan de slag gaan, zodat anderen uit deze praktijkvoorbeelden kunnen leren.''

Door: Aldwin Geluk, Bron: ND.nl
 

Developed by: Innovation WEB

 
spacer.png, 0 kB